Các bệnh hậu môn thường gặp hiện nay ? 5 bệnh lý bạn nên biết

Những năm gần đây, bệnh hậu môn đang có chiều hướng gia tăng mạnh. Các bệnh lý hậu môn trực tràng không chỉ gây ra các triệu chứng khó chịu mà còn gây ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh nếu không được điều trị sớm. Vì vậy, hãy cùng theo dõi các bệnh hậu môn thường gặp dưới đây để kịp thời nhận biết hoặc chủ động phòng ngừa nhé!

Nguyên nhân gây ra các bệnh hậu môn trực tràng là gì?

Vùng hậu môn – trực tràng là nơi tiếp giáp cuối cùng của hệ tiêu hóa, đóng vai trò thải phân ra ngoài cơ thể. Do đặc thù hoạt động và cấu trúc, khu vực này rất dễ bị tổn thương nếu có tác động từ thói quen sinh hoạt, chế độ ăn uống hoặc các yếu tố bệnh lý tiêu hóa khác. Vậy đâu là những nguyên nhân phổ biến gây ra các bệnh hậu môn? Dưới đây là một số nguyên nhân phổ biến:

• Chế độ ăn thiếu chất xơ, uống ít nước khiến phân khô cứng, gây táo bón kéo dài
• Nhịn đại tiện, rặn mạnh, ngồi lâu trong nhà vệ sinh làm tăng áp lực lên hậu môn.
• Vệ sinh kém hoặc lau chùi thô bạo dễ gây xây xước, tạo điều kiện vi khuẩn, nấm phát triển.
• Lười vận động, ngồi hoặc đứng lâu khiến tuần hoàn máu kém, làm giãn tĩnh mạch hậu môn.
• Quan hệ tình dục qua đường hậu môn không an toàn, gây viêm nhiễm và tổn thương mô mềm.
• Mắc các bệnh lý tiêu hóa và miễn dịch như viêm đại tràng, Crohn, tiểu đường, HIV.
• Phụ nữ mang thai, sau sinh và người cao tuổi dễ bị suy yếu cơ vùng hậu môn, dẫn đến dễ mắc các bệnh hậu môn thường gặp

Các bệnh hậu môn thường gặp và dấu hiệu nhận biết

Hậu môn là khu vực rất dễ bị viêm nhiễm, nhiễm khuẩn dẫn đến các bệnh lý hậu môn trực tràng. Hãy cùng tìm hiểu về các bệnh hậu môn thường gặp và dấu hiệu nhận biết của chúng dưới đây:

01- Bệnh trĩ

Bệnh trĩ là tình trạng căng phồng, phình to của các mạch máu ở khu vực hậu môn dẫn đến hình thành búi trĩ. Bệnh thường xảy ra ở những đối tượng thường xuyên phải ngồi yên một chỗ, táo bón kéo dài, thiếu vận động hoặc gặp áp lực kéo dài.

Trĩ thường được chia thành 3 dạng chính dựa trên vị trí hình thành búi trĩ bao gồm:

• Trĩ nội: búi trĩ nằm bên trong hậu môn nên không thể phát hiện nếu búi trĩ không sa ra ngoài
• Trĩ ngoại: búi trĩ nằm ở rìa hậu môn, dễ dàng quan sát bằng mắt thường
• Trĩ hỗn hợp: xuất hiện đồng thời cả búi trĩ nội và búi trĩ ngoại

Dấu hiệu điển hình của bệnh trĩ thường là chảy máu khi đi đại tiện kèm theo cảm giác cộm vướng, căng tức, nóng rát khó chịu ở vùng hậu môn. 

02- Áp xe hậu môn

Áp xe hậu môn cũng là một trong các bệnh hậu môn thường gặp, hình thành do nhiễm trùng tuyến hậu môn hoặc vùng mô mềm xung quanh hậu môn. Vi khuẩn có thể xâm nhập từ các vết xước, tổn thương nhỏ do rặn mạnh khi đi ngoài, vệ sinh kém hoặc biến chứng từ các bệnh lý khác như nứt kẽ hậu môn, trĩ, rò hậu môn.

Khi mắc bệnh áp xe hậu môn, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng khó chịu như:

• Đau nhức vùng hậu môn, tăng dần theo thời gian.
• Sưng, đỏ, nóng rát ở vùng da gần hậu môn.
• Cảm giác khó chịu khi ngồi, đi lại.
• Sốt, mệt mỏi, có thể kèm theo rét run nếu nhiễm trùng lan rộng.
• Khi áp xe vỡ ra, xuất hiện dịch mủ có mùi hôi, đôi khi lẫn máu.

03- Rò hậu môn

Rò hậu môn là tình trạng quanh khu vực hậu môn xuất hiện các lỗ nhỏ hoặc đường rò, nối từ ống hậu môn ra ngoài da. Đây là một dạng viêm nhiễm mạn tính, thường là hậu quả của áp xe hậu môn bị vỡ mủ và không được điều trị triệt để.

Khi mắc bệnh hậu môn này, người bệnh có thể thấy các dấu hiệu như sau:

• Xuất hiện lỗ nhỏ gần hậu môn, thường xuyên chảy dịch mủ hoặc máu.
• Ngứa ngáy, đau rát âm ỉ, nhất là khi ngồi hoặc vận động.
• Vùng da quanh hậu môn sưng nề, có mùi hôi do dịch rò.
• Một số trường hợp có nhiều đường rò phức tạp, gây khó khăn trong điều trị.

04- Nứt kẽ hậu môn

Nứt kẽ hậu môn cũng nằm trong nhóm các bệnh hậu môn thường gặp, xảy ra khi lớp niêm mạc hậu môn bị rách hoặc nứt nhỏ, thường là do phân cứng, rặn mạnh hoặc viêm nhiễm kéo dài. Dù chỉ là vết nứt nhỏ, nhưng bệnh gây ra đau rát dữ dội, chảy máu khi đại tiện và ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt hàng ngày.

Trong đó, triệu chứng điển hình của nứt kẽ hậu môn thường là:

• Đau rát dữ dội khi đại tiện, cảm giác như “bị dao cứa”.
• Chảy máu tươi sau khi đi ngoài, máu thường dính trên giấy vệ sinh.
• Ngứa ngáy, nóng rát vùng hậu môn kéo dài sau mỗi lần đại tiện.
• Một số trường hợp có thể sờ thấy vết rách nhỏ ở rìa hậu môn.

05- Polyp hậu môn

Polyp hậu môn là sự xuất hiện của các khối u nhỏ có cuống hoặc không cuống, phát triển bất thường trên niêm mạc ống hậu môn hoặc trực tràng. Đa số các polyp hậu môn là lành tính, tuy nhiên nếu không được theo dõi và xử lý kịp thời, một số trường hợp có thể tiến triển thành ung thư đại trực tràng.

Triệu chứng nhận biết polyp hậu môn thường là:

• Chảy máu tươi lẫn trong phân sau khi đi ngoài kèm theo dịch nhầy
• Đại tiện khó, đau rát, đôi khi có cảm giác cộm hoặc vướng ở hậu môn.
• Trong một số trường hợp, polyp sa ra ngoài hậu môn và có thể nhìn thấy bằng mắt thường.
• Đa phần các polyp nhỏ không gây triệu chứng rõ ràng, chỉ được phát hiện khi nội soi trực tràng – hậu môn.

Cách phòng ngừa các bệnh lý hậu môn trực tràng

Các bệnh hậu môn thường gặp kể trên có thể gây ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng cuộc sống của người bệnh. Tuy nhiên, các bệnh lý này hoàn toàn có thể phòng tránh được nếu người bệnh thay đổi lối sống và xây dựng các thói quen tốt từ sớm như:

• Bổ sung đủ chất xơ từ rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt vào khẩu phần ăn kết hợp với uống đủ tối thiểu 2 lít nước/ ngày để hỗ trợ làm mềm phân, kích thích nhu động ruột từ đó ngăn ngừa táo bón
• Tạo thói quen đi vệ sinh mỗi ngày, không nên nhịn đại tiện vì sẽ khiến phân tích tụ, khô cứng, tăng nguy cơ rách niêm mạc hậu môn.
• Tuyệt đối không rặn mạnh khi đi ngoài vì có thể làm tổn thương hậu môn dẫn đến các bệnh lý như nứt kẽ hậu môn hoặc bệnh trĩ
• Dành ít nhất 30p/ ngày để tập luyện thể thao hoặc vận động nhẹ để kích thích lưu thông máu, hạn chế gây ứ trệ tĩnh mạch vùng hậu môn và gây ra các bệnh hậu môn trực tràng
• Giữ vùng hậu môn luôn khô ráo, sạch sẽ nhất là sau khi đi đại tiện. Nên vệ sinh hậu môn bằng nước ấm và lau khô bằng khăn mềm để hạn chế gây ẩm ướt tạo cơ hội cho vi khuẩn phát triển
• Chủ động thăm khám hậu môn trực tràng định kỳ từ 3-6 tháng/ lần ngay cả khi không có dấu hiệu bởi một số bệnh lý như polyp hậu môn thường không có triệu chứng ở giai đoạn đầu nên rất khó nhận biết.

Trên đây là toàn bộ thông tin về các bệnh hậu môn thường gặp được bác sĩ CKI Nguyễn Đình Lý chia sẻ, nếu đang có các dấu hiệu bất thường cần được tư vấn, vui lòng liên hệ đến hotline 0222.730.2022 để được đội ngũ bác sĩ chuyên khoa tại Đa khoa Quốc tế Việt Sing hỗ trợ.